Πορτρέτο του Ξενοφών Απάκη
Ξενοφών Απάκης
Web designer και developer από το 1997

τι είναι η ανάλυση ψηφιακού μάρκετινγκ

τι είναι η ανάλυση ψηφιακού μάρκετινγκ

· Με δύο λόγια

Ανάλυση ψηφιακού μάρκετινγκ στην πράξη: ερμηνεία επισκέψεων, βασικών ενεργειών, κόστους και ποιότητας επαφών χωρίς παραπλανητικά συμπεράσματα..

Τι είναι η ανάλυση ψηφιακού μάρκετινγκ και πώς βγάζουμε συμπεράσματα

Η ανάλυση ψηφιακού μάρκετινγκ εξετάζει δεδομένα από ιστοσελίδες, καμπάνιες και επικοινωνία με πελάτες για να διαπιστωθεί τι λειτουργεί και τι χρειάζεται αλλαγή. Η βασική της ερώτηση δεν είναι «πόσες προβολές είχαμε;» αλλά ποια ενέργεια συνέβαλε σε χρήσιμο επιχειρηματικό αποτέλεσμα. Για να απαντηθεί, απαιτούνται σωστοί ορισμοί μετρήσεων, σύγκριση όμοιων συνθηκών και προσοχή στις ελλείψεις δεδομένων. Ένα διάγραμμα αποτελεί αφετηρία διερεύνησης, όχι αυτονόητη απόδειξη επιτυχίας ή αποτυχίας.

Από τον επιχειρηματικό στόχο στον δείκτη

Πριν ανοίξει οποιαδήποτε αναφορά, συμφωνείται τι θεωρείται αποτέλεσμα: ολοκληρωμένη παραγγελία, αίτημα επικοινωνίας με στοιχεία που μπορούν να αξιολογηθούν ή κράτηση που πραγματοποιήθηκε. Άλλος στόχος είναι η ενημέρωση ενός νέου κοινού και άλλος η εξυπηρέτηση πελατών που ήδη γνωρίζουν την υπηρεσία. Επομένως ο ίδιος αριθμός επισκέψεων δεν αξιολογείται με τον ίδιο τρόπο παντού. Για κάθε στόχο ορίζονται πηγή μέτρησης, περίοδος ελέγχου και υπεύθυνος επιβεβαίωσης της ποιότητας. Έτσι αποφεύγεται η αλλαγή κριτηρίων εκ των υστέρων όταν τα στοιχεία δεν ευνοούν μια επιλογή.

Τα δεδομένα που είναι χρήσιμα και τα όριά τους

Οι εμφανίσεις δείχνουν έκθεση ενός συνδέσμου ή μηνύματος, τα κλικ κάποια αντίδραση και οι επισκέψεις δραστηριότητα στην ιστοσελίδα. Καμία από αυτές τις μετρήσεις δεν ταυτίζεται με πώληση. Οι καταγραφές σημαντικών ενεργειών στο Google Analytics μπορούν να χρησιμοποιηθούν για να εκτιμηθεί πόσοι χρήστες ολοκλήρωσαν ένα επιλεγμένο βήμα, εφόσον η εγκατάσταση είναι σωστή. Παράλληλα, μια τηλεφωνική επικοινωνία που ολοκληρώνεται εκτός συστήματος μπορεί να απουσιάζει από τις αναφορές. Η ερμηνεία πρέπει να δηλώνει αυτά τα κενά αντί να παρουσιάζει την εικόνα ως πλήρη.

Διάκριση ορατότητας, ενδιαφέροντος και αποτελέσματος

Η διαδρομή ενός υποψήφιου πελάτη μπορεί να περιλαμβάνει αναζήτηση, ανάγνωση οδηγού, επίσκεψη σε σελίδα υπηρεσίας, υποβολή φόρμας και πραγματική συνεργασία. Η ανάλυση περιγράφει πού χάνονται οι περισσότεροι χρήστες, χωρίς να αποδίδει αυτόματα ευθύνη στο συγκεκριμένο σημείο. Λίγες υποβολές μπορεί να οφείλονται σε λανθασμένο κοινό, ασαφή πρόταση ή τεχνική δυσλειτουργία. Ένας μεγάλος αριθμός αιτημάτων μπορεί επίσης να είναι παραπλανητικός αν οι περισσότερες επαφές δεν ταιριάζουν στις υπηρεσίες. Η αξιολόγηση απαιτεί λοιπόν τόσο αριθμητικά όσο και ποιοτικά στοιχεία.

Σωστή σύγκριση περιόδων και καναλιών

Οι συγκρίσεις γίνονται με διαφάνεια για αλλαγές εποχικότητας, προϋπολογισμού, διαθεσιμότητας προϊόντων ή δομής ιστοσελίδας. Αν μια καμπάνια έτρεξε περισσότερες ημέρες από την προηγούμενη, το συνολικό άθροισμα μπορεί να οδηγήσει σε εσφαλμένο συμπέρασμα. Αντίστοιχα, όταν το ένα κανάλι απευθύνεται σε υπάρχοντες πελάτες και το άλλο σε ανθρώπους που μόλις μαθαίνουν το προϊόν, δεν είναι δίκαιη η απλή σύγκριση άμεσων πωλήσεων. Χρειάζεται ομαδοποίηση με βάση τον σκοπό. Σημειώνουμε επίσης πότε τα δεδομένα είναι πολύ λίγα για ασφαλή αξιολόγηση.

Τμηματοποίηση που αποκαλύπτει πραγματικά προβλήματα

Το γενικό ποσοστό μπορεί να κρύβει διαφορετικές εμπειρίες. Εξετάζουμε ξεχωριστά κινητές συσκευές και υπολογιστές, νέα και επαναλαμβανόμενα ενδιαφέροντα, κατηγορίες σελίδων ή γεωγραφικές αγορές όταν έχουν επιχειρηματική σημασία. Μια φόρμα που λειτουργεί καλά σε μεγάλη οθόνη αλλά δυσκολεύει σε κινητό ίσως εξηγεί μέρος της υποχώρησης. Πριν διατυπωθεί η διάγνωση, ελέγχεται η ίδια η καταγραφή γεγονότων και η συνέπεια των φίλτρων. Δεν αποδίδουμε αιτίες σε χαρακτηριστικά ανθρώπων ούτε συνδέουμε μικρά δείγματα με αυθαίρετα κοινωνικά συμπεράσματα.

Κόστος επαφής και πραγματική ποιότητα αιτήματος

Το κόστος ανά αίτημα υπολογίζεται από τις σχετικές δαπάνες και τον αριθμό αιτημάτων. Όμως δύο καμπάνιες με παρόμοιο κόστος ενδέχεται να παράγουν πολύ διαφορετική αξία αν διαφέρουν η καταλληλότητα του ενδιαφερόμενου ή η πιθανότητα ολοκλήρωσης αγοράς. Όπου είναι διαθέσιμα νόμιμα και αξιόπιστα στοιχεία, συμφωνούμε έναν σαφή ορισμό «κατάλληλης επαφής» και παρακολουθούμε την εξέλιξή της. Αν δεν υπάρχει τέτοια παρακολούθηση, το συμπέρασμα περιορίζεται στο κόστος πρώτης επικοινωνίας. Δεν βαφτίζουμε όλες τις καταχωρίσεις φόρμας έσοδο και δεν υποθέτουμε περιθώρια κέρδους που δεν γνωρίζουμε.

Παράδειγμα διαγνωστικού ελέγχου

Ένα κατάστημα παρατηρεί αύξηση επισκεψιμότητας σε ενημερωτική σελίδα, ενώ οι παραγγελίες μένουν περίπου στο ίδιο επίπεδο. Η πρώτη υπόθεση είναι ότι το νέο κοινό αναζητά κυρίως πληροφορίες και όχι άμεση αγορά. Πριν αλλάξει διαφημιστικό μήνυμα, η ομάδα επιβεβαιώνει ότι οι παραγγελίες καταγράφονται, ελέγχει από ποιες αναζητήσεις προέρχονται οι νέες επισκέψεις και αναζητά προβλήματα στην πορεία προς το καλάθι. Μόνο τότε σχεδιάζει μια μικρή δοκιμή βελτίωσης. Το παράδειγμα δείχνει μέθοδο σκέψης, όχι πραγματικό αποτέλεσμα συγκεκριμένης επιχείρησης.

Πλαίσιο αποφάσεων για την αναφορά απόδοσης

ΕρώτησηΣτοιχείο ελέγχουΠιθανή ενέργεια
Φτάνουμε στο σωστό κοινό;Πηγή επισκεπτών και σχετικό περιεχόμενοΑναπροσαρμογή στόχευσης
Καταγράφεται η σημαντική ενέργεια;Δοκιμαστική υποβολή και συμβάν μέτρησηςΔιόρθωση ρύθμισης
Είναι οι επαφές αξιοποιήσιμες;Επιβεβαίωση από την ομάδα πωλήσεωνΑλλαγή υπόσχεσης ή φόρμας

Κάθε σύσταση συνοδεύεται από αιτιολόγηση, επίπεδο βεβαιότητας και επόμενο τρόπο επαλήθευσης. Η αναφορά δεν χρειάζεται να έχει όλους τους διαθέσιμους δείκτες, αλλά αυτούς που βοηθούν μια υπεύθυνη απόφαση.

Πότε τα δεδομένα δεν αποδεικνύουν αιτία

Μια μεταβολή που συνέβη μετά από αλλαγή τίτλου ή εικόνας δεν σημαίνει απαραίτητα ότι προκλήθηκε από αυτή. Παράλληλες διαφημίσεις, μεταβολές ζήτησης και περιορισμοί καταγραφής μπορούν να επηρεάζουν το αποτέλεσμα. Για αιτιώδη συμπεράσματα βοηθούν προσεκτικά σχεδιασμένες δοκιμές, συνεπής μέτρηση και επαρκές υλικό σύγκρισης. Αν οι συνθήκες δεν επιτρέπουν τέτοιους ελέγχους, παρουσιάζουμε το αποτέλεσμα ως ένδειξη. Η οργάνωση μιας ψηφιακής εκστρατείας προσφέρει το πλαίσιο ενεργειών, ενώ η ανάλυση στοιχείων κρίνει ποια από αυτά μπορούν πράγματι να αξιολογηθούν.

Από την ερμηνεία στη συνεχή βελτίωση

Μια ολοκληρωμένη ανάλυση καταλήγει σε λίγες σαφείς προτεραιότητες: ποια αστοχία διορθώνεται αμέσως, ποια υπόθεση δοκιμάζεται στη συνέχεια και ποιο θέμα χρειάζεται περισσότερα δεδομένα. Καταγράφονται η αρχική κατάσταση, η παρέμβαση και το αναμενόμενο σημάδι βελτίωσης. Κατά τον επόμενο έλεγχο εξετάζεται πρώτα αν λειτούργησε σωστά η μέτρηση και μετά αν μεταβλήθηκε το επιχειρηματικό αποτέλεσμα. Με αυτό τον τρόπο οι αναφορές δεν μετατρέπονται σε παρουσιάσεις εντυπώσεων, αλλά σε ιστορικό τεκμηριωμένων αποφάσεων που βοηθά να αποφευχθούν τα ίδια λάθη.

Έλεγχος ποιότητας δεδομένων πριν από κάθε σύσταση

Η ποιότητα της ανάλυσης περιορίζεται από την ποιότητα της καταγραφής. Πριν συγκριθούν αναφορές, επαληθεύουμε ότι οι φόρμες και οι αγορές δημιουργούν τα αναμενόμενα γεγονότα, ότι δεν επαναλαμβάνονται λόγω ανανέωσης σελίδας και ότι τα φίλτρα αποκλείουν ανεπιθύμητες εσωτερικές επισκέψεις όπου αυτό μπορεί να τεκμηριωθεί. Ελέγχουμε επίσης αν το χρονικό διάστημα είναι ίδιο σε όλες τις πηγές και αν η αναφορά περιλαμβάνει όλες τις κατηγορίες προϊόντων που υποτίθεται ότι συγκρίνει. Αν έχει αλλάξει η μέθοδος καταγραφής, σημειώνουμε πότε και πώς, αντί να παρουσιάζουμε την αλλαγή ως συμπεριφορά του κοινού. Η επαλήθευση αυτή προηγείται κάθε προτεινόμενης αύξησης ή μείωσης δαπάνης.

Επιλογή ερωτήσεων που μπορούν να ελεγχθούν

Η υπόθεση «το κοινό δεν ενδιαφέρεται» είναι υπερβολικά γενική. Μπορεί να μετατραπεί σε συγκεκριμένο ερώτημα: όσοι επισκέπτονται τη σελίδα από ενημερωτική αναζήτηση επιχειρούν να δουν τους όρους υπηρεσίας; Αντίστοιχα, η διαπίστωση «η καμπάνια δεν δουλεύει» χρειάζεται διαχωρισμό ανάμεσα σε προβολή, κλικ, υποβολή και αποδοχή αιτήματος. Η ομάδα επιλέγει μία ελέγξιμη εξήγηση, τις κατάλληλες πηγές και τι είδους εύρημα θα τη διαψεύσει. Αυτή η πειθαρχία εμποδίζει την εναλλαγή συμπερασμάτων για να ταιριάζουν εκ των υστέρων στους αριθμούς. Κάθε ερμηνεία διατηρεί τον βαθμό αβεβαιότητας που δικαιολογούν τα διαθέσιμα δεδομένα.

Πώς παρουσιάζουμε αποτέλεσμα όταν λείπουν στοιχεία

Σε αρκετές περιπτώσεις δεν υπάρχει αξιόπιστη σύνδεση μεταξύ πρώτης επίσκεψης και τελικής πώλησης. Η αναφορά τότε περιγράφει μόνο τις ενέργειες που καταγράφονται και προτείνει τρόπο βελτίωσης της συνέχειας, χωρίς να κατασκευάζει συνολική απόδοση. Μπορεί να δηλώνει ότι γνωρίζουμε τον αριθμό αιτημάτων αλλά όχι την αξία των συμφωνιών που προέκυψαν. Η ειλικρινής περιγραφή των κενών προστατεύει τη διοίκηση από υπερεκτιμήσεις και βοηθά να σχεδιαστεί καλύτερη παρακολούθηση στο μέλλον.